Chẳng bao lâu sau, cô quả thật đích thân bưng một ấm trà tới.
Những chiếc ghế gỗ đàn hương trong chính điện vẫn còn phủ vải xanh, Vương Sơ Nguyệt liền đặt ấm trà lên một chiếc hương kỷ vừa mới quét dọn qua loa. Cô rót đầy một chén, dâng lên tay Hoàng đế. Sau đó lại tự rót cho mình một chén.
Ánh tà dương sắp tắt hẳn.
Hai người cùng đứng, lưng quay về phía sắc hoàng hôn rực vàng.
Vương Sơ Nguyệt hai tay nâng chén trà, lặng lẽ ngửi hương trà. Hoàng đế cầm chén trong tay, song ánh mắt vẫn dõi theo sống lưng những cuốn sách trên giá.
Một người ngẩng cổ, một người cúi đầu.
Trương Đắc Thông cùng Hà Khánh liếc nhìn nhau một cái, nén hơi thở và bước chân, cả hai lặng lẽ lui ra ngoài, đứng chờ phía trước bức địa bình.
“Cô… trước kia ở Trường Châu sống thế nào?”
Hoàng đế mở lời, câu chuyện lần này nghe tự nhiên hơn câu “Ăn chưa?” lần trước.
“Ừm…”
Vương Sơ Nguyệt quả thực khép mắt lại hồi tưởng.
Quãng thời gian ở Trường Châu ấy ngọt đến mức tưởng chừng có thể chảy thành mật.
Công việc thuần túy, bốn mùa trong năm bận rộn mãi không dứt.
Cuộc sống cũng thuần túy. Thỉnh thoảng dư dả chút ngân lượng, cô lại tính toán xem nên đi ăn món gì, hay tới nơi nào dạo xem.
Còn có một trái tim đặc biệt yên tĩnh, trấn giữ tòa thư lâu ấy, cầm số bạc từ phương Bắc gửi tới, dường như chẳng có phong ba gì, chẳng phải sợ hãi điều chi.
Khi đó, cô chưa từng quen biết Hoàng đế.
Nhưng những năm tháng vui vẻ nhất đời mình, lại là do Hoàng đế ban cho.
“Nô tài nhớ khi ấy mỗi năm ngài thưởng cho Ngọa Vân một nghìn lượng bạc trắng, đều ban vào dịp cuối năm. Khi ấy thư xá bận rộn vô cùng, phải phát bạc cho người dưới, phải quyết toán sổ sách với các đại thư cục, văn trai. Qua được dịp cuối năm, sang đầu xuân lại phải cân nhắc việc thu mua. Từ cuối xuân đến tận cuối thu lại càng chẳng khi nào nhàn rỗi, ngày ngày đều có công việc sao chép, tu chỉnh, tái bản theo lệ.”
Nói tới đây, cô tự mình khẽ cười.
“Rồi lại vào đông. Trước khi vào đông là một quãng thời gian nghỉ ngơi, trước hết cho thợ thuyền về quê, sau đó khóa cửa thư xá khắp nơi, nô tài cũng có thể cùng bọn nha hoàn tiêu khiển đôi chút.”
Trong lúc cô nói, Hoàng đế đã dời ánh mắt khỏi giá sách, chuyển sang nhìn cô.
Áo đoạn sắc phẩm nguyệt càng tôn làn da cô thêm trắng mịn mềm mại.
Giọng nói cô cũng từ tốn, chẳng hề ồn ã.
Vương Sơ Nguyệt không dám ngẩng đầu, chỉ đành lén nhìn những sợi trà nổi lơ lửng trong chén.
“Vậy cô tiêu khiển thế nào?”
“Có mấy năm bạc dư nhiều hơn, nô tài liền cùng người trong nhà thuê xe, tới mấy thắng cảnh ở huyện lân cận dạo chơi. Chỉ là khi ấy trời đã đại hàn, tuyết rơi, xe ngựa đi lại không tiện, thỉnh thoảng còn mắc kẹt giữa đường. Bởi vậy cũng chẳng phải ngày nào cũng đi được, còn phải xem thiên thời.”
“Phụ thân cô nói, cô không dám qua mặt vị chủ tử là trẫm, mỗi một đồng bạc đều dùng đúng chỗ. Hừ, ông ta cũng dám khi quân. Hàn Lâm làm hụt ngân khố Bộ Hộ, cô làm hụt của trẫm. Lúc cô hồi kinh, trẫm đáng lẽ nên bảo Ô Thiện điều tra kỹ sổ sách Ngọa Vân của cô.”
Vương Sơ Nguyệt ngẩng đầu: “Chủ tử nay muốn tra cũng là điều nên làm. Mỗi một khoản thu chi nô tài đều tự tay ghi chép, sổ sách hiện đặt tại nhà, chủ tử muốn tra cứ sai người đến lấy. Chỉ là hụt đã hụt rồi, chủ tử tra ra nô tài tư nuốt tiền của ngài, sẽ xử trí nô tài thế nào? Cũng để nô tài mang gông xiềng sao?”
Dường như cô luôn vô tình hữu ý thăm dò ngài, như thể biết trước một ngày nào đó mình sẽ rơi vào kết cục thê thảm do chính ngài ban xuống.
Trong lòng Hoàng đế không mấy dễ chịu, nhưng ngài còn chưa kịp lý giải mạch suy nghĩ để hỏi cô.
Vì thế, ngài đặt chén trà xuống, cúi đầu chỉnh lại tay áo mình, trầm giọng nói: “Chưa đến mức ấy. Vương Sơ Nguyệt.”
Nói rồi, nơi cổ tay áo dần lộ ra hoa văn rồng, nhưng chưa được chỉnh tề.
Vương Sơ Nguyệt thấy vậy liền bước tới, khẽ khuỵu gối, giúp ngài sửa sang.
Chiếc cổ mảnh khảnh tựa như bẻ là gãy lại lộ ra trước mắt Hoàng đế.
Ngài hưởng thụ, song vẫn nâng tay lên, thuận theo tư thế để cô có thể đứng thẳng hơn.
“Cô ở trong trẫm mà sống cho yên ổn. Chỉ cần cô đoạn tuyệt với Tam Khê Đình, cô phạm chuyện lớn đến đâu, trong mắt trẫm cũng chỉ là ‘lỗi’, chưa đến mức thành ‘tội’. Không cần gông xiềng gì cả, trẫm ngay tại Dực Khôn Cung cũng có thể xử trí cô.”
Vương Sơ Nguyệt cúi đầu bật cười.
“Chủ tử nói vậy, nghe như muốn bao che cho nô tài.”
“Cô lại nói bậy. trẫm xưa nay không bao che bất kỳ ai. Chỉ là, Vương Sơ Nguyệt, cô tiêu bạc là tiêu tư sản của trẫm, trẫm đối với cô, đại có thể dùng tư hình.”
Vương Sơ Nguyệt lén nhìn ngài một cái, rồi lại cúi đầu. Tay vẫn không dừng lại, cẩn thận vuốt phẳng nếp gấp cuối cùng, lại dùng lòng bàn tay ấn cho đều.
“Thực ra khi ở Trường Châu, nô tài cũng thường dọa những văn nhân cố chấp như vậy.”
“Ha, cô còn dám dọa bọn họ? trẫm còn phải dỗ dành họ.”
“Vâng, chủ tử không biết đó thôi. Khi trùng tu Ngọa Vân, những việc khác đều còn dễ nói. Chỉ riêng chuyện lần theo thư lục cũ mà tìm mua những bản cổ hiếm thấy trên đời, mới là khó nhất. Bản cổ phần nhiều là vật riêng tàng trong phủ đệ, mặc cả xưa nay vốn gian nan. Nô tài là nữ nhi, da mặt lại mỏng, thuở đầu thường bị họ ép móc thêm không ít bạc. Trở về tính sổ, lại thấy xót ruột. Nghĩ người ta đều nói chủ tử là vị Vương gia thanh bần, một nửa gia sản hao vào chỗ nô tài, nô tài cũng đau lòng thay chủ tử, bèn sai người trong nhà tìm đến tận cửa mà phân trần. Mỗi lần, nô tài đều dặn người nhà nói rằng: chúng ta là nô tài của Ngũ Vương gia, làm cũng là việc của Ngũ Vương gia. Dẫu có gây ồn ào ở chỗ các ngươi mà phạm chuyện, cùng lắm trở về chịu mấy trượng. Hôm nay nhất định phải tính cho bằng bạc, nếu không quyết không nhường.”
Hoàng đế vừa bực vừa buồn cười.
Ngài nhớ năm ấy, sát phạt sau khi cạo tóc đổi phục vừa lắng xuống, giữa triều đình Mãn nhân và văn đàn Hán nhân giằng co đau đớn khôn cùng, giữa văn chương nghệ thuật và con đường khoa cử thậm chí bị xé thành một vực sâu. Những lời như “kế thừa văn phong tiền Minh, không làm bề tôi của Đát tử” ở phương Nam vang lên không dứt. Văn nhân kết xã dần dần lộ ra khí thế phản Thanh.
Muốn thu nạp những văn nhân ấy trở lại, dẫn họ quay về chính đạo khoa cử, khiến tư tưởng kết xã gắn với con đường thi cử lập công danh, mà không nổi lên làn sóng phản kháng tinh thần, chỉ dựa vào một lưỡi đao chém đầu là không đủ. Trong bối cảnh ấy, ngài mới sai nhà họ Vương trùng tu Ngọa Vân Tinh Xá. Một là không nỡ để tinh xá bị hủy trong chiến loạn; hai là mượn việc ấy dọn đường cho triều đình giải quyết học loạn phương Nam; ba là mưu tính thanh danh của chính mình nơi văn đàn Giang Nam.
Chỉ là những năm tháng đó, ngài nào biết mình vô tình nuôi dưỡng cả tuổi thiếu thời của một thiếu nữ. Đáng tiếc khi ấy ngài không hề hay biết sự tồn tại của cô nương ấy, bằng không ắt đã san sẻ thêm chút ngân lượng cho cô, để cô cũng có thể mua vài chiếc trâm, vài đóa nhung hoa mà đeo. Nay cô đã trưởng thành, dáng vẻ yểu điệu đứng trước mặt ngài.
Nói vậy, thật chẳng rõ rốt cuộc là ai nợ ai.
“Thanh danh của trẫm mà để cô làm bại hoại như thế, trẫm xem cô là không muốn sống nữa rồi.”
Cô không hề sợ câu ấy, thẳng thắn đáp: “Nô tài không làm hoen ố thanh danh của chủ tử. Nô tài chỉ nghĩ, phải để họ biết rốt cuộc là ai đang che chở cho những thứ họ trân quý trong lòng.”
Hoàng đế sững lại. Dù cô vô tình hay vô ý nói trúng, lời này thực sự hợp với tâm ý năm xưa của ngài.
“Vết dây trên cổ tay chủ tử vẫn chưa tan hết.”
Cô đổi sang chuyện khác.
Hoàng đế thuận theo lời cô mà cúi nhìn. Thực ra phần lớn đã lành, chỉ còn vài chỗ bầm chưa tan hẳn, dưới da còn phảng phất sắc nâu nhạt.
Ngài thu tay về, bưng chén trà bên cạnh đã nguội nửa mà uống một ngụm.
“Nhiều chỗ đã để sẹo. Riêng chỗ này thì thôi, nếu không cô muôn chết cũng không đủ chuộc tội.”
Nói rồi, ngài không kìm được mà liếc sang chiếc gương đồng đặt bên giá sách.
Thứ như sẹo rỗ vốn tùy duyên trời. Tiên đế thuở thiếu thời từng mắc đậu, tuy vượt qua được, song trên mặt vẫn để lại không ít hố rỗ. Dẫu chẳng ai dám nói đó là mặt rỗ, nhưng rốt cuộc cũng ảnh hưởng dung nhan. Ngài coi như may mắn, cũng là nhờ sợi dây của Vương Sơ Nguyệt buộc khéo, lúc mưng mủ không để ngài tùy tiện gãi ngứa, nên trên mặt ngài chỉ lưu lại một vết sẹo nhỏ nơi đuôi mắt phải. Ngài còn nhớ khi ấy cô khuyên rằng đó là “hố phúc”, dùng để chứa hồng phúc tề thiên của ngài.
Lời ví von ấy nghe chẳng có chút ý an ủi nào, trái lại còn giả tạo đến lạ.
Vừa nghĩ tới đó, ngài lại muốn quở trách cô.
Nhưng rốt cuộc, ngài vẫn không mở miệng.
Hai người mỗi người bưng chén trà đã nguội lạnh, cùng nhau nhìn cho hết tia sáng hoàng hôn cuối cùng trong Dực Khôn Cung.
Mặt trời rơi xuống dưới ranh giới âm dương, màn đêm phủ xuống, trên trời lấp ló những đốm sao thưa thớt.
Cung nhân thắp lên bảy tám chiếc cung đăng. Bóng hạc đồng giữa sân bị ánh đèn kéo dài lê thê. Cái oi ả của ngày dài giữa hạ dần lắng lại.
Hoàng đế đặt chén trà xuống.
“Cô vẫn chọn ở Tây Noãn Các?”
“Vâng.”
“Bên Đông nắng gắt, không tốt sao?”
Dưới ánh đèn, cô cúi đầu mỉm cười.
“Chỗ chủ tử ban cho đều tốt, chỉ là nô tài… thích ngắm hoàng hôn. Từ thuở thiếu niên đã thích, nhất là hoàng hôn có ánh vàng như hôm nay.”
Vừa buột miệng nói ra, cô đã hối hận.
“Vì sao?”
Và Hoàng đế cũng chẳng phụ lòng cô mà hỏi nguyên do.
Vương Sơ Nguyệt không dám trả lời.
Cô thích hoàng hôn, bởi nó có một thứ cảm giác định mệnh mơ hồ giống như chính cô.
Khi cô chào đời, Đại Thanh đã nhập quan.
Triều Đại Minh thì ngày một xế bóng.
Những điều từng náo nhiệt tốt đẹp thuở trước, bị vết rách phương Bắc xé toạc mà nuốt trọn. Chỉ còn lại ánh sáng tiêu điều của buổi chiều tà, giãy giụa trước ranh giới âm dương, hô hấp cùng cô chút thanh cao cuối cùng của tiền triều – dẫu thế nào cũng không chịu buông bỏ.
Vương Sơ Nguyệt không phải Xuân Hoàn, cũng chẳng phải Hoàng hậu.
Hiện giờ cô còn giấu phần ngạo khí ấy thật sâu. Nhưng cô không biết đến lúc nào Hoàng đế sẽ nhìn thấu cô, có phải cũng như năm xưa cạo tóc đổi phục, chặt đầu người ta, ép cô phải nhả ra hết chút kiêu hãnh cuối cùng ấy. Cô cũng không biết đến khi đó, cô sẽ chọn giữ cái đầu… hay giữ lấy chút kiêu hãnh kia.
Bởi vậy, cô không nhịn được mà dùng lời lẽ thăm dò.
Nhưng rốt cuộc cũng chẳng thăm dò được điều gì.
Bởi Hoàng đế vốn có thói quen nhất quán trong lời nói, từ trước đến nay đều dùng lời lạnh lẽo ném thẳng vào mặt người.
Chỉ là dưới lớp lạnh lẽo ấy có ân tình thật sự, mà phía sau ân tình lại chẳng thấy tôn trọng.
Đối với hoàng tộc Đại Thanh, có lẽ “tôn trọng” vốn không tồn tại. Nhưng Vương Sơ Nguyệt… vẫn muốn có.
“Có lẽ… có lẽ là vì một câu thơ: ‘Trăng treo đầu cành liễu, hẹn người sau hoàng hôn’. Khi còn nhỏ nô tài thích đọc, thấy ý cảnh rất đẹp…”
Cô thuận miệng lôi ra một câu thơ để lấp l**m. Vừa dứt lời đã vì chột dạ mà đỏ mặt.
Vương Sơ Nguyệt vốn đã trắng, nay hai gò má ửng hồng, dưới ánh đèn càng thêm phần động lòng người.
“Trăng treo đầu cành liễu, hẹn người sau hoàng hôn…”
Hoàng đế nhìn dáng vẻ ấy của cô, cũng không muốn truy hỏi thêm. Tự mình nghiền ngẫm câu thơ kia.
Hôm nay cùng cô đứng ở Dực Khôn Cung nửa ngày, lúc này trăng đã gần tới chính thiên. Nửa ngày ấy có tính là “hẹn người sau hoàng hôn” chăng? Nếu tính… vậy Vương Sơ Nguyệt nàng có ý gì? Người Hán biểu đạt hàm súc, điều này ngài biết. Nữ nhân Hán gia kín đáo, điều này ngài cũng biết…
“Chủ tử lát nữa đi đâu, nô tài tiễn chủ tử.”
Cô cắt ngang mạch suy nghĩ rối ren của ngài.
“Ồ, trẫm về Dưỡng Tâm Điện.”
“Vậy nô tài theo sau loan giá của chủ tử một đoạn.”
Cô nào biết Hoàng đế đã mơ hồ nghĩ sang một chuyện khác khiến vành tai cũng nóng bừng. Chỉ sợ ngài nhìn ra manh mối, cô không ngừng tìm lời tìm việc để lấp l**m.
“Nhìn cô nửa ngày rồi, trẫm phiền. Cô tự về Tây Sở đi. trẫm đi đây.”
“Vậy nô tài tiễn chủ tử ra ngoài.”
Hoàng đế quay người bước khỏi chính điện.
Hà Khánh tiến lên bẩm: “Chủ tử, hôm nay chưa lật thẻ thị tẩm…”
Hoàng đế phất tay ra hiệu cho y lui xuống.
Ngài ngoảnh lại, mỉm cười với Vương Sơ Nguyệt đang theo ra tận nơi: “Vương Sơ Nguyệt, chỗ này của cô, trẫm không phải chỉ đến một lần.”
“Á?”
Câu ấy đối với Vương Sơ Nguyệt mà nói cũng vi diệu vô cùng, khiến cô sững sờ, buột miệng thốt ra một tiếng “Á” trước mặt ngài.
Hoàng đế nhìn dáng vẻ ngơ ngác ấy của cô, trong lòng bỗng dâng lên một trận bực dọc. Ngài giơ tay chỉ về phía cô, rồi lại phẫn nhiên buông xuống.
“Trẫm muốn nói với cô, hôm nay khỏi tiễn!”
Nói xong, ngài ngẩng cổ, bước thẳng lên loan giá.
Vương Sơ Nguyệt đứng trước cổng cung, nhìn đoàn nghi trượng rực rỡ ánh đèn vây quanh Hoàng đế dần dần xa khuất. Cô không khỏi hạ mắt, rồi khẽ bật cười.
Thiện Nhi đi đến bên cô, nhìn cô một cái, lại nhìn theo nghi trượng phía xa.
“Hoàng thượng đi xa rồi, chủ tử còn cười cái gì vậy?”
Vương Sơ Nguyệt vịn tay nàng bước qua cửa cung.
“Cũng chẳng cười gì… chỉ là thấy có lúc, ngài ấy… cũng khá ngốc.”
“Ai ngốc cơ? Có phải ai chọc giận chủ tử không?”
Vương Sơ Nguyệt nào dám nói thật, vừa đi vừa lắc đầu.
Thiện Nhi lại không chịu thôi. Trước kia nàng chỉ là một cung nữ thường, sau được Tăng Thiếu Dương sai tới hầu hạ Vương Sơ Nguyệt, chăm lo sinh hoạt cho cô, cũng coi như thoát khỏi việc khổ sai. Ai ngờ vị cô nương này lại cá chép hóa rồng, thoắt cái thành chủ vị Dực Khôn Cung. Nàng theo đó cũng thành đại cung nữ có mặt mũi, lúc nào cũng tự nhắc mình phải giữ phong thái và khí độ của đại cung nữ.
Giờ chính là lúc thay chủ tử lo liệu.
Vương Sơ Nguyệt không nói gì, nàng vẫn theo bên cạnh thưa: “Người do Kính Sự Phòng tuyển vào cung cho chủ tử, nô tài đều đã xem qua. Lẽ nào còn kẻ ngu dốt nào khiến chủ tử không thuận mắt?”
Thấy cô chỉ cười mà không đáp, Thiện Nhi lại tưởng cô mới làm tần phi, còn chưa quen bày giá tần phi, càng thay cô bất bình: “Chủ tử có điều gì không vừa ý, cứ nói với nô tài. Ngày mai nô tài sẽ đến gặp Chu công công ở Kính Sự Phòng, đem những kẻ không ra gì ấy sớm sớm đuổi đi, rồi chọn người mới lanh lợi cho chủ tử.”
Vương Sơ Nguyệt ngẩn ra một chút, nhất thời đem Hoàng đế lắp vào lời Thiện Nhi.
Phải, sớm sớm đuổi Hoàng đế đi, rồi đổi cho cô một người mới.
Thế thì đúng là đại nghịch bất đạo.
Nhưng Vương Sơ Nguyệt thỉnh thoảng lại có thứ ‘ác ý thú vị’ ly kinh phản đạo như thế.
Nhất thời không nhịn được, cô bật cười đến run người, lại không dám thất thố giữa cung đạo, chỉ đành quay mặt vào tường cung, cố gắng nén lại.
Làm Thiện Nhi bên cạnh ngơ ngác chẳng hiểu đầu cua tai nheo ra sao.
